یکی از ویژگی های بارز بازارهای اقتصادی غیرقال پیش بینی بودن آنها است. فارغ از این موضوع پارامترهای غیرقابل پیش بینی بازار ایران در سالهای اخیر به قدری افزایش یافته است که اخبار حواشی تصمیمات دولتی در صنعت فولاد جایگزین هر گونه تحلیلی در بازار شده است.
در چنین بازاری، زیرنظر گرفتن اخبار و رویدادهای حول بازار می تواند چشم انداز شفاف تری را از قیمت محصولات فولادی به فعالان بازار بدهد.
رویدادهای بازار فولاد در بهار 1403
فهرست مطالب
سال 1403 با تنش های منطقه ای و سایه جنگ بر کل منطقه خاورمیانه آغاز گردید. تنش های ایجاد شده بین دو کشور ایران و اسراییل به اوج خود رسید و اولین درگیری مستقیم بین دو کشور در تاریخ 25 فروردین رخ داد. افزایش خطر جنگ در ایران، نرخ دلار را در بازار آزاد از محدوده 61 هزار تومان تا 72 هزارتومان به شکل ناگهانی و تنها ظرف چند ساعت افزایش داد. اگرچه با افزایش قیمت دلار، فعالان بازار در انتظار ثبت رکوردهای جدید در قیمت محصولات فولادی بودند اما این افزایش قیمت پایدار نبود و با کاهش نرخ دلار، رونقی در بازار ایحاد نشد. از سوی دیگر میزان تقاضا نیز به گونه ای نبود که منجر به ایجاد تحول در بازار شود. در این میان وقوع سانحه برای بالگرد آیت الله رییسی (رییس جمهور دولت سیزدهم) و همراهانشان، در تاریخ 30 اردیبهشت 1403 دیگر رویداد مهم بود که سایه رکود بر بازار را بیشتر کرد! نامشخص بودن وضعیت سیاسی کشور و انتخابات ریاست جمهوری منجر به تداوم رکود بازار شد.
رویدادهای بازار فولاد در تابستان 1403
در بحبوحه تنشهای منطقه ای در تابستان 1403 و حال و هوای برگزاری انتخابات ریاست جمهوری، نرخ دلار در محدوده 56 الی 62 هزار تومان در نوسان بود. رکود در کلیه بازارها مشهود بود و وضعیت موجود منجر به ادامه روند رکود در بازار شد.نبود تقاضا در بازار منجر شد قیمت اکثر مقاطع فولادی کاهش یابد. در کنار تمامی مشکلات معضل قطعی برق صنایع فولادی و کاهش عرضه هم نتوانست تاثیر چندانی روی رونق بازار و افزایش قیمت محصولات بگذارد. اگرچه مقاطع فولادی ثانویه مورد نیاز کارخانه ها نظیر شمش توانستند به روند صعودی خود ادامه دهند. با در بازار جهانی نیز به دلیل کاهش تقاضا و افزایش تولید شاهد کاهش قیمت ها بودیم. این افزایش تولید منجر شد کشور چین به عنوان بزرگ ترین صادرکننده فولاد در جهان محصولات فولادی بیشتری را به بازارهای جهانی عرضه کند.از سوی دیگر دنیا در انتظار تعیین تکلیف انتخابات ریاست جمهوری در آمریکا بود و همین موضوع بلاتکلیفی را در بین فعالان بازار افزایش داد.
رویدادهای بازار فولاد در پاییز 1403
با روی کار آمدن دولت مسعود پزشکیان، دولت چهاردهم از همان ابتدای کار، مسیر دولتهای قبلی را در پیش گرفت. دولت جدید به ناترازی های موجود، نبود منابع کافی، کسری بودجه بالا و نیاز به سرمایه گذاری خارحی اشاره داشت در حالی که از سوی دیگر با ادامه تنشهای منطقه ای درگیر بود. با درگیری مجدد ایران و اسرائیل نرخ دلار در بازار آزاد مجدداً افزایش یافت و تا محدوده 76 هزارتومان بالا رفت. این افزایش نرخ دلار ناشی از درگیریهای منطقه ای، روی کار آمدن دولت ترامپ و تصمیم به تحمیل فشار حداکثری به ایران، کسری بودجه شدید دولت از عوامل رشد نرخ دلار بود و از سوی دیگر منجربه افزایش تقاضا برای محصولات فولادی در بازار گردید اما این افزایش قیمت در محصولات فولادی، جاماندگی قیمتی نسبت به تورم کشور را جبران نکرد!
علاوه بر موارد فوق، با ورود به فصل سرما و آغاز قطعی گاز صنایع فولادی، محدودیتهای موجود کاهش عرضه مقاطع فولادیرا در پی داشت.ادامه رشد قیمت شمش فولادی و فشرده شدن قیمت انواع مقاطع فولادی،حکایت از جهش قیمتی در آینده ای نه چندان دور می داد.
رویدادهای بازار فولاد در زمستان 1403
در زمستان 1403 با تصویب فشار حداکثری توسط دولت ترامپ، امیدها به مذاکره کم رنگ شد. با افزایش چشم انداز تورمی در کشور و ارائه آمارهای رسمی حاکی از تورم 4.1 درصدی در بهمن ماه، قیمت دلار تا محدوده 96 هزارتومان افزایش یافت.با افزایش مجدد نرخ ارز، شاهد ثبت قیمت های جدید محصولات فولادی در بازار بودیم. سقف های قیمتی جدید برای محصولات فولادی ثبت شد بهش کلی که قیمت میلگرد و تیرآهن در محدوده 38هزار تومان، قیمت ورق در محدوده 47 هزارتومان و قیمت شمش فولادی در محدوده 32 هزار تومان معامله شدند. التهاب بازار در بخش تقاضا افزایش یافت. هر چند که این افزایش تقاضا نشان دهنده پیش خور شدن تقاضای آهن آلات در ماه های ابتدایی سال 1404 است.
با افزایش تورم در فصل زمستان قدرت خرید و میزان نقدینگی در بازار به حداقل رسیده است و حاکی از رکود صنایع در سال آینده خواهد بود. رکود بازار مسکن در سال 1403 یکی از دلایل اصلی رکود حاکم در بازار فولاد داخلی به عنوان یکی از بزرگترین بازارهای مصرفی بازار فولاد است.
میزان تولید فولاد ایران در سال 1403
در شرایطی که در سال 1403، بازار جهانی فولاد با مشکل پیشی گرفتن عرضه از تولید دست به گریبان بود اما ایران هم چنان در رتبه دهم بزرگنرین تولیدکنندگان فولاد باقی مانده است. این میزان تولید نشان می دهد که محدودیت های اعمال شده در مصرف گاز و برق صنایع ، محدودیتی در میزان تولید ایحاد نکرده است با این حال نبود مشتریان منطقه ای، رکود در بازار داخلی به واسطه نبود تقاضا نسبت به عرضه به دلیل شرایط اقتصادی حاکم در کشور و رکود در صنعت ساخت و ساز و مسکن، از عوامل اصلی عدم رونق این بازار است.
نتیجه گیری
بر اساس گزارشات و آمارهای انتشاریافته جهانی، تولید فولاد ایران افزایش یافته است. با افزایش نرخ دلار کسب درآمد ارزی به گزینه ای جذاب برای صنایع فولادی تبدیل شه است و تولیدکنندگان فولاد در کشور نگاه ویژه ای به موضوع صادرات خواهند داشت. با این حال فشارهای بین المللی اعمال شده توسط دولت آمریکا، مانع از رشد صادرات فولاد ایران به سایر کشورها می گردد.
مواردی نظیر تحریم، نوسانات ارزی، تعیین قیمت پایه و عرضه اعتباری در بورس کالا، بیشترین میزان تاثیرات را در بین فعالان داخلی بازار خواهد داشت. به نظر می رسد با توحه به تداوم عدم تقاضای داخلی و میزان مازاد در بخش تولید و عدم توانایی صادرات محصولات فولادی نتیجه ای به جز تداوم روند رکودی در بازار در سال 1404 به دنبال نخواهد داشت مگر آنکه اتفاقات ویژه ای در موضوع روابط خارجی ایران با غرب ایجاد شود.
جدیدترین اخبار بازار فولاد را به شکل روزانه از وب سایت توران گستر دنبال کنید.
